VİDEONUN ÖZETİ
Bu rehberde ne öğreneceksiniz?
İşçilik alacakları farklı hesap ve ispat kurallarına tabidir. Ödeme dönemleri ile sözleşme sonunda doğan haklar ayrı değerlendirilmelidir.
- Ücret ve fazla mesai çalışma devam ederken de talep edilebilir.
- Hak kazanılan kullanılmamış yıllık izin ücreti sözleşme sona erdiğinde doğar.
- Ücret alacaklarının her ödeme dönemi için zamanaşımı ayrı incelenir.
- Dava öncesinde alacak kalemleri arabuluculuk başvurusunda açıkça belirtilir.
TAM METİN · VİDEODAKİ ANLATIM
İşçilik Alacakları: Eksik Ödemeleri Tek Tek Belirleyin: metin dökümü
0:00Toplam rakamın içini açın
Son maaşınız eksik, bayramlarda çalıştınız ve kullanılmamış izinleriniz var. İşverenden ne isteyebileceğinizi tek bir toplam üzerinden anlamak zorlaşabilir. Önce her alacağı ayrı başlıkta yazın: ücret, fazla mesai, tatil çalışması ve sözleşme sonunda doğan haklar.
0:20Çalışırken doğan alacaklar
Ücret ve fazla mesai alacağı istemek için mutlaka işten ayrılmış olmak gerekmez. Hak edilen ücretler ödeme döneminde ödenmelidir. Hafta tatili ile ulusal bayram ve genel tatil çalışmaları farklı kurallara tabidir. Çalışma günleri, dinlenmeler ve ödemeler ayrı ayrı belirlenir.
0:40İzin ve tazminatlar
Hak kazanıp kullanmadığınız yıllık iznin ücreti, iş sözleşmesi herhangi bir nedenle sona erdiğinde gündeme gelir. Çalışırken izin hakkı kural olarak para karşılığında ortadan kaldırılamaz. Kıdem ve ihbar tazminatı ise ayrıca çalışma süresi, sözleşme türü ve fesih gerekçesiyle değerlendirilir.
1:01Hesabın dayanakları
Bordroları, banka hareketlerini, sözleşmeyi, vardiya çizelgelerini ve izin kayıtlarını toplayın. Elden ödeme iddiasında ödeme belgeleri ve diğer deliller önem kazanır. Bir kalem için kullanılan ücret tabanı başka kalemde aynı olmayabilir. Brüt net ayrımını ve önceki ödemeleri hesapta açık tutun.
1:23Zamanaşımı tek tarih değildir
Ücret niteliğindeki alacaklarda genel olarak beş yıllık zamanaşımı bulunur ve her ödeme dönemi ayrı incelenir. Güncel kıdem, ihbar ve yıllık izin ücreti düzenlemesinde de beş yıllık süre vardır. Eski fesihler, başlangıç tarihleri ve süreyi durduran işlemler ayrıca kontrol edilmelidir.
1:43Başvuruyu hazırlayın
Her kalem için dönemi, talep nedenini ve dayanak belgeyi bir listeye ekleyin. İşçilik alacağı davalarında kural olarak önce arabuluculuğa başvurulur. Anlaşmada hangi kalemlerin hangi tutarla kapandığını ve ödeme tarihini okuyun. Sonuç, hesabın yanında alacağın ispatına da bağlıdır.
Hukuki dayanaklar
- 4857 sayılı İş Kanunu32, 41, 46, 47, 53, 59, Ek 3, Geçici 8
- 1475 sayılı İş Kanunu14
- 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu3
- Yargıtay Hukuk Genel Kurulu 2020/712 E., 2022/179 K.Ücret niteliğindeki alacaklarda beş yıllık zamanaşımı