VİDEONUN ÖZETİ
Bu rehberde ne öğreneceksiniz?
Kıdem tazminatı için çalışma süresi kadar sözleşmenin nasıl sona erdiği de önemlidir. Hesap son ücret, düzenli menfaatler ve fesih tarihindeki tavanla yapılır.
- Genel olarak aynı işverende en az bir yıl gerekir.
- Olağan istifa kıdem tazminatı doğurmaz; kanuni istisnalar vardır.
- Her tam yıl için 30 günlük ücret, artan süre için oranlama uygulanır.
- Güncel beş yıllık zamanaşımı ve eski dönem geçiş kuralları birlikte incelenir.
TAM METİN · VİDEODAKİ ANLATIM
Kıdem Tazminatı: Hak Kazanma ve Doğru Hesap: metin dökümü
0:00Ayrılırken yapılan hesap
Üç yıldır çalışıyorsunuz ve ayrılırken kıdem tazminatı bekliyorsunuz. İşveren ise istifa ettiğinizi söylüyor. Bu uyuşmazlıkta yalnızca kaç yıl çalıştığınız değil, sözleşmenin kim tarafından ve hangi nedenle sona erdirildiği de belirleyicidir.
0:18Temel koşullar
Kıdem tazminatının dayanağı, yürürlükteki 1475 sayılı Kanunun on dördüncü maddesidir. Genel olarak aynı işverene bağlı en az bir yıllık çalışma gerekir. İşverenin ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırılık sebepleri dışındaki feshi veya işçinin haklı feshi hak doğurabilir.
0:39İstifanın istisnaları
Sıradan istifa kural olarak kıdem tazminatı sağlamaz. Muvazzaf askerlik, emeklilik veya kanunda belirtilen yaş dışındaki emeklilik koşullarının tamamlanması ayrı değerlendirilir. Kadın işçinin evlilik tarihinden itibaren bir yıl içinde bu nedenle ayrılması da kanuni istisnalardan biridir.
1:02Ücret hesabı
Her tam çalışma yılı için otuz günlük ücret esas alınır; artan süreler oranlanır. Hesapta son brüt ücretle birlikte düzenli, para ile ölçülebilen menfaatler dikkate alınır. Yemek, yol veya ikramiyenin niteliği incelenir. Fesih tarihinde geçerli yasal tavan uygulanır.
1:23Belge ve süre
İşe giriş ve çıkış tarihlerinizi, bordroları, banka kayıtlarını ve ayrılma gerekçesini gösteren belgeleri hazırlayın. Güncel düzenlemede kıdem tazminatında beş yıllık zamanaşımı vardır. Eski fesihlerde geçiş hükümleri önemlidir. Başlangıç ve durma nedenleri somut dosya üzerinden hesaplanmalıdır.
1:44Talebi nasıl ilerletirsiniz?
Ödenmeyen kıdem tazminatı için dava öncesi arabuluculuğa başvurulur. Talep tutarını, önceki ödemeleri ve ödeme takvimini açıkça belirleyin. Anlaşma sağlanamazsa dava yolu değerlendirilebilir. İnternetteki bir hesap sonucu kesin alacak değildir; çalışma kayıtları ve fesih gerekçesi birlikte incelenmelidir.
Hukuki dayanaklar
- 1475 sayılı İş Kanunu14
- ÇSGB: İş Kanunu Sıkça Sorulan SorularSorular 1–4, 28–40
- 4857 sayılı İş Kanunu120, Ek 3, Geçici 8
- 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu3